Diagnoses

Duo voorlichting

We hadden gisteren een bijzondere ochtend met duale voorlichtingen over de psychische aandoeningen Psychose, Angststoornis en Depressie. Duaal wil zeggen dat we dit als ervaringswerkers in een duo deden met eindjaarstudenten Toegepaste Psychologie, onze toekomstige professionals dus, waarbij de rol van theoretische uitleg bij deze ambassadeurs lag en de rol van de ervaringskennis en deskundigheid bij de ervaringswerkers. Bovendien was de opzet zo ongericht dat er volop gebruik kon worden gemaakt van de aanwezige kennis en ervaring van de deelnemers, die bestonden uit cliënten, ervaringsdeskundigen en wijkprofessionals en familiebelangenbehartigers. De kracht van duaal voorlichten is dat theorie over aandoeningen veel beter beklijft bij de nuancering vanuit ervaringen. Dat gebeurde gisteren dan ook zeker; er werd nieuwe kennis verworven en er werden adviezen uitgewisseld in het omgaan met specifieke situaties en personen in de wijk.

Het nut van deze wijze van voorlichting heeft zich al enige tijd bewezen. Met name met de drie elementen theorie, herstelverhaal of -verhalen en dialoog als onderdeel van het programma maakt dat betrokkenen het als zinvol en bemoedigend ervaren, leerzaam en activerend. Of het nu in een grote groep plaats vindt of binnen een kleinere setting in een wijkgebouw.

Voorbij de diagnoses

Zeer terecht vroeg iemand mij gisteren: ‘is dit wel zo herstelondersteunend, deze opzet via diagnoses?’. Dat vond ik een goede vraag. Voorlichting wordt van oudsher via deze methode aangeboden, met name omdat dit ook een behoefte lijkt te zijn vanuit de professionele wereld. Het kaderen binnen diagnoses, de symptomen die hieronder vallen en vervolgens uitleg hoe je hier als naaste of professional mee om kunt gaan, op aan kunt sluiten. Maar ook cliënten lijken die behoefte soms nog te hebben. Want als een voorlichting over borderline of depressie wordt aangeboden, spreekt dat sneller aan wanneer je je daarin herkent omdat je dezelfde diagnose hebt en dat verbindt.

In de praktijk hebben we echter vaak gemerkt dat er heel veel gemeenschappelijke delers zijn als het gaat over diagnoses. Dan komt de vraag toch op of het in de dialoog nog gaat over de diagnose, of dat we het eerder hebben over persoonlijke ervaringen en verhalen. Als we het hebben over gemene delers gaat het bijna altijd over dezelfde basisemoties, dieptepunten en hoogtepunten, herstelimplicaties of bijzondere kwaliteiten. Of het gaat over het raakpunt tussen de persoon en de omgeving, betekenisgeving, identiteit en zelfverwezenlijking. Het gaat dus, kort gezegd, met name over personen zelf en de context.

Voorlichting Nieuwe Stijl

Als we het dus hebben over een meer passende vorm van voorlichting die herstelondersteunend kan zijn, zouden we in principe best af en toe een voorlichting over een diagnose kunnen geven, maar misschien nog wel beter is het om verbindende thema’s uit te lichten en van daaruit kennis te delen, ervaringen uit te wisselen. Dan raken we er samen ook steeds meer aan gewend om voorbij diagnoses te kijken en vooral bijzondere personen te zien, met misschien wat eigenaardigheden, maar vooral ook een unieke persoonlijke identiteit.

Ik heb helemaal niets tegen diagnoses. Ik ben er zelfs van overtuigd dat diagnoses ook helpend kunnen zijn en een bepaalde mate van helderheid kunnen verschaffen over het waarom van draagkracht en draaglast. Ook kan het leiden tot een mate van begrip bij de ander. Wel is een diagnose veranderlijk, persoonlijk en slechts een deel van de identiteit. Om te begrijpen hoe je met jezelf en de ander om kan gaan heb je dus zeker meer nodig.

Mooie ervaring

De voorlichting ‘oude stijl’ gisteren was desondanks een prachtige ervaring. Het vertellen van je herstelverhaal, het zoeken met elkaar waar de knelpunten en mogelijkheden liggen, de samenwerking en het ontmoeten van elkaar in gemeenschappelijkheid vanuit verschillende referentiekaders vond ik hartverwarmend. Ik word daar echt enthousiast van en dat geeft mij hoop. Hoop dat we ergens naartoe aan het werken zijn met elkaar.

 

 

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s